Как осел у собаки учился

བོང་བུས་ཁྱི་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པ།

 

མི་ཞིག་གིས་བོང་བུ་གཅིག་དང་ཁྱི་གཅིག་གསོས་ཡོད་ཅིང་། བོང་བུ་ནི་ཁང་པའི་ིཕྱིའི་བོང་ཚང་ནང་དུ་བཅུག་གི་ཡོད་པ་དང་ཁྱི་ནི་སྦྱིན་བདག་དང་མཉམ་དུ་ཁང་པ་གཅིག་གི་ནང་དུ་སྡོད་ཀྱི་ཡོད། ཁྱི་ནི་ནང་ཚང་གི་གཅེས་ཁྱི་ཡིན་པ་དང་ཁྱིས་མིའི་དགའ་གཅེས་ཐོབ་པ་བྱེད་ཐུབ་པས་སྦྱིན་བདག་གིས་རྟག་ཏུ་ཟས་ཞིམ་པོ་སྟེར་སྟབས་ཁྱིས་དགའ་པོའི་ངང་མཇུག་མ་དབྱུག་དབྱུག་བྱེད་པ་དང་སྦྱིན་བདག་གི་རྐང་པར་འཁྲིས་བཞིན་སྐད་རྒྱག་པ་དང་མཆོངས་རྒྱག་རྒྱག་གི་ཡོད་སྟབས་སྦྱིན་བདག་དགའ་ནས་དགོད་འཚར་འཚར་ཡོང་བ་བྱེད་ཐུབ། མཚམས་རེ་སྦྱིན་བདག་གིས་ཁོ་པང་དུ་ཉར་ནས་མགོ་ལ་བྱིལ་བྱིལ་བྱེད་པ་དང་ལུས་ཀྱི་སྤུ་རྣམས་ཤད་ནས་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། བོང་ཚང་ནང་དུ་ཡོད་པའི་བོང་བུས་སྣང་ཚུལ་དེ་དག་མཐོང་སྐབས་སེམས་སྐྱིད་པོ་མེད་པ་རེད། བོང་བུའི་བསམ་པར་ “ཧེ། ཁོས་ཉིན་ལྟར་ལས་གང་ཡང་མ་བྱས་པར་སྐད་རྒྱག་ཙམ་རྒྱག་ཙམ་དང་འཕག་མཆོངས་རྒྱག་ཙམ་ལས་མི་བྱེད་པར་ལྟོ་ཞིམ་པ་ཁོར་སྟེར་བ་དང་ད་དུང་སྦྱིན་བདག་གིས་པང་དུ་ཉར་ནས་སྡོད་ཀྱི་འདུག ངས་རང་འཐག་འཐེན་པ་དང་། དབོར་འདྲེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་ཟ་ཡས་ནི་གཟན་དང་གྲོ་ཙམ་ཡིན་པ་མ་ཟད། ད་དུང་སྦྱིན་བདག་གིས་ང་ལ་ཚིག་སྙན་ཚིག་གཅིག་ཀྱང་བཤད་པ་ཐོས་མྱོང་མེད། དངོས་གནས་དྲང་པོ་མི་འདུག་ ” བསམས་སོ། དོ་མཉམ་མེད་པའི་བསམ་པ་དེ་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་སོང་ནས་ཉིན་ཞིག་བོང་བུར་ཡ་མཚན་གྱི་བསམ་པ་ཞིག་བྱུང་སྟེ་ཁྱིའི་བྱེད་སྟངས་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུའི་ཐག་གཅོད་བྱས། ཉིན་ཤས་སོང་རྗེས་སྦྱིན་བདག་ཧོལ་རྒྱུག་དུ་སོང་ནས་བོང་ཚང་རྒྱག་རྒྱུ་བརྗེད་སྟབས་ཁོ་ལ་གོ་སྐབས་ཤིག་ཐོབ། བོང་བུས་མར་དོན་ནས་སྦྱིན་བདག་གི་ཁང་པའི་ནང་དུ་འཛུལ་ཞིང་། བོང་བུ་ནི་སྦྱིན་བདག་གི་ཁང་པའི་ནང་གཏན་ནས་ཡོང་མྱོང་མེད་སྟབས་སྦྱིན་བདག་ཞེད་ཐག་ཆོད་ནས་ཁ་ཆེན་གདང་སྟེ་སྐད་ཆ་ཚིག་གཅིག་ཀྱང་ཤོད་མི་ཐབ་པར་གྱུར། བོང་བུས་ལམ་སེང་ཤུགས་གང་ཡོད་བརྒྱབ་ནས་མཇུག་མ་དབྱུག་དབྱུག་བྱེད་བཞིན་པར་སྦྱིན་བདག་གི་ཕྱོགས་སུ་སོང་བས་་་སིང་་་ཞེས་པའི་སྒྲ་དང་བཅས་སྒྲོག་ཙེའི་སྟེང་གི་ཇ་དཀར་མཇུགས་མས་དབྱུགས་ནས་བཅག་པ་མ་ཟད། བོང་བུས་སྦྱིན་བདག་གི་འགྲམ་དུ་བཅར་ནས་ཁྱིའི་འཕག་མཆོངས་རྒྱག་སྟངས་ལ་ལད་མོ་བྱེད་བཞིན་པར་སྦྱིན་བདག་ལ་སྐོར་བཞིན་འཕག་མཆོངས་གང་བྱུང་དུ་བརྒྱབ་པ་དང་། ད་དུང་ལྕེ་བསྣར་ནས་སྦྱིན་བདག་གི་ལག་ལ་ལྕེ་ལྡག་བརྒྱབ་ནས་སྦྱིན་བདག་དགའ་ནས་གད་མོ་ཧ་ཧ་དགོད་པའི་རེ་བ་བྱས། དེ་ལྟར་བྱས་མཐར་སྒྲོག་ཙ་དང་མེ་ཏོག་བུམ་པ་བསློགས་ནས་ཆག་པ་མ་ཟད། སྦྱིན་བདག་ལའང་རྡོག་རྒྱག་ཐེངས་ནས་ས་ཐོག་ཏུ་འགྱེལ་ནའང་བོང་བུས་ད་དུང་སྦྱིན་བདག་གི་ལུས་སྟེང་དུ་འཛགས་ནས་གླགས་ཡུས་ཤོད་རྩིས་་བྱས། ང་མི་ཚས་དེ་ཚོའི་སྒྲ་ཐོས་འཕྲལ་མར་ལྟ་བར་ཡོང་ནས་བོང་བུ་བོང་ཚང་ནང་དུ་ཡར་བཅུག སྤྱིན་བདག་ཁོང་ཁྲོ་ཟ་ནས་ལམ་སེང་བོང་ཚང་ནང་དུ་སོང་ནས་ལྕག་ཚན་འཕྱར་བཞིན་ལེགས་པར་བརྡུངས། བོང་བུས་བོང་བུ་དང་ཁྱིའི་དབར་གྱི་ཁྱད་ཆོས་མི་འདྲ་བ་དེ་མ་ཤེས་སྟབས་གྱོང་རག་པ་རེད། དོན་དངོས་ཐོག་མི་དང་མིའི་དབར་ལའང་དེ་ལྟར་ཡིན་པས་ཆོག་ཤེས་མེད་པར་བཟང་ལད་ངན་འགྱུར་བྱེད་པ་ནི་གླེན་ལྐུགས་ཀྱི་སྤྱོད་ཚུལ་རང་རེད། དེས་མ་ཟད་རྟག་ཏུ་གོ་ལྡོག་གི་འབྲས་བུ་ཐོན་ལ་ཐ་ན་གྱོང་གུན་ཡང་རག་གི་རེད།
    Один человек держал осла и собаку. Что касается осла - он находился в ослином хлеву во дворе снаружи дома. А собака жила вместе с хозяином в одном доме. Пес был любимцем домочадцев и, поскольку у собаки была возможность добиться человеческой любви и заботы, хозяин всегда давал ему вкусную еду, пес с радостным видом махал хвостом и крутился у ног хозяина, потявкивал и подпрыгивал, а хозяин, радуясь, весело смеялся.
    Иногда хозяин, взяв его на руки, гладил по голове, расчесывал шерсть, он очень любил его.
    Когда осел, который находился в это время в хлеву, видел это зрелище, он чувствовал себя несчастным. Ослик думал: «Эх. Он каждый день не делает никакой работы, только тявкает и тявкает, скачет и скачет, а кроме этого совершено ничего не делает. А ему дают вкусную еду, да еще хозяин сидит, взяв его на руки. Хотя я тяну мельничный жернов, таскаю грузы, моя пища- трава и мука, да к тому же я никогда не слышал, чтобы хозяин сказал мне хоть одно ласковое слово. Действительно нечестно». Думая об этом неравенстве все сильнее, однажды ослику пришла в голову странная мысль, и он решил учиться у собаки ее поведению.
    По прошествии нескольких дней хозяин, не придав этому значения, забыл закрыть хлев и ослу представился шанс. Осел вышел наружу и зашел в дом хозяина. Поскольку осел никогда не заходил внутрь хозяйского дома, хозяин по настоящему испугавшись, широко раскрыл рот, и так и сидел, не в состоянии выкрикнуть ни слова. Осел сразу замахал изо всех сил хвостом, двинулся в сторону хозяина, и со звуком «звяк» разбилась чашка, которую он смахнул хвостом со стола. Кроме того, осел, оказавшись рядом с хозяином, подражая прыжкам собаки, стал как попало скакать вокруг. Еще высунул язык и облизав руки хозяина, надеялся, что хозяин будет радостно смеяться.
    Делая так, в конце концов, опрокинув стол, разбил вазу с цветами. Кроме того, случайно лягнул даже хозяина, из-за чего тот упал на пол. А осел в довершение еще и, забравшись на него, собрался ластиться. Услышав шум, домашние сразу прибежали, увидев все это отвели осла в хлев.
    Хозяин, сильно рассердившись, сразу пошел в хлев и взмахнув плетью, хорошенечко отлупил осла.
    Осел понес потерю, не зная разницу между ослом и собакой. В действительности, между людьми есть такая же разница, и неумеренно повторяя за кем-то хорошее, оно становится плохим действием. Это глупое поведение. Таким поведением к тому же всегда достигается противоположный результат, вплоть даже до потерь.

Словарь:

 

 

བོང་བུ་ осел
གསོས་ кормить, поддерживать, беречь, содержать
བོང་ཚང་ хлев
བཅུག་ находиться, быть помещенным, входить
གཅེས་/ གཅེས་པོ་ любимый, лелеемый, дорогой
སྟེར་/སྟེར་སྟབས་ давать, даровать, предоставлять
དབྱུག་དབྱུག་ махать, помахивать, вилять
རྐང་པ་ ноги
འཁྲིས་ крутиться, увиваться
སྐད་རྒྱག་པ་ подавать голос, кричать, издавать звуки
མཆོངས་རྒྱག་ прыгать, скакать
སྦྱིན་བདག་ хозяин
དགོད་ смеяться
དགོད་འཚར་འཚར་ смеяться, улыбаться, заливистый смех, искрящийся смех
མཚམས་རེ་ иногда, время от времени
ཁོ་ он
པང་དུ་ཉར་ брать на руки, сажать на коленки
བྱིལ་ гладить
སྤུ་ волосы, шерстяной покров
སྤུ་རྣམས་ཤད་ расчесывать шерсть
སྣང་ཚུལ་ внешний вид, вид происходящего, зрелище
འཕག་མཆོངས་ скакать, прыгать
ལྟོ་ корм
ད་དུང་ еще
རང་འཐག་ мельничные жернова
འཐེན་ тянуть, тащить
དབོར་འདྲེན་བྱེད་ транспортировать, перевозить, перетаскивать
ཟ་ཡས་ пища
གཟན་ фураж, кормовые травы
གྲོ་ пщеница, пшеничная мука
ཚིག་སྙན་ приятное слово, доброе/ласковое слово
ཐོས་ слышать, услышать
དོ་ два, пара
མཉམ་མེད་པ་ неравенство
ཤུགས་ཇེ་ཆེར་ сильнее
ཡ་མཚན་ удивительный, странный, необычный, экстраординарный
བྱེད་སྟངས་ манера поведения, способ действия
ཐག་གཅོད་བྱས། принять решение, решиться
ཉིན་ཤས་སོང་རྗེས་ через несколько дней
ཧོལ་རྒྱུག་དུ་སོང་ནས་ не придав значения, посчитав неважным
རྒྱག་ здесь: закрыть
བརྗེད་སྟབས་ забыть
གོ་སྐབས་ удобный случай, шанс, возможность
མར་དོན་ выйти наружу
འཛུལ་ входить, вступать, проникать
གཏན་ནས་ постоянно, всегда, абсолютно
གཏན་ནས་+ མེད་ никогда, нисколько, абсолютно не...
ཞེད་ страшиться, бояться
ཐག་ཆོད་ действительно
ཁ་ཆེན་གདང་ широко раскрыть рот
ཤུགས་གང་ཡོད་བརྒྱབ་ནས་ изо всех сил, как только можно сильнее
་་སིང་་་ «звяк», звук бьющегося предмета
སྒྲ་ звук
А དང་བཅས་ в сопровождении с А, вместе с А
སྒྲོག་ཙ་ стол
ཇ་དཀར་ чашка
བཅག་/ཆག་ сломать, разбить
འཕག་མཆོངས་རྒྱག་ прыгать, скакать
ལད་མོ་བྱེད་ передразнивать, имитировать поведение
བསྣར་ высовывать, вытягивать
ལྕེ་བསྣར་ свесить язык, высунуть язык
ལྕེ་ལྡག་བརྒྱབ་ облизывать
གད་མོ་ смех
དགོད་ смеяться
རེ་བ་ надежда
བསློགས་ перевернуть, здесь: уронить
རྡོག་རྒྱག་ пнуть ногой, лягнуть, ударить ногой
ཐེངས་ནས་ случайно
འགྱེལ་ упасть, завалиться
ལུས་ тело
འཛགས་ лезть, забраться, вскарабкаться, подниматься
ནང་མི་ домочадцы
འཕྲལ་མར་ немедленно, мгновенно
ལྟ་བར་ཡོང་ прийти посмотреть
ལྕག་ཚན་ плеть, нагайка
འཕྱར་ размахнуться, взмахнуть
བརྡུངས་ бить
དབར་ между
ཁྱད་ཆོས་ разница, особенность, отличие, специфическое качество
གྱོང་ потеря, убыток, поражение
རག་ получить
དོན་དངོས་ཐོག་ факт, действительность
ཆོག་ཤེས་མེད་པ་ неумеренность
བཟང་ལད་པ་/བཟང་ལད་མོ་བྱེད་ повторять хорошее, имитировать поведение с хорошего, перенимать с хорошего
ངན་འགྱུར་ становится плохим
གླེན་ལྐུགས་ тупость, глупость
སྤྱོད་ཚུལ་ поведение, манера действия
གོ་ལྡོག་ противоположный, обратный
ཐོན་ выйти, произвести
ཐ་ན་ только, даже, вплоть до того
གྱོང་གུན་ потеря, убыток